Obowiązki służby bhp a szkolenia okresowe bhp
Czy pracownicy służby bhp mogą przeprowadzić szkolenie okresowe dla pracowników kierujących innymi pracownikami w firmie, w której sami pracują?
Pracownik służy bhp może powadzić szkolenie okresowe osób kierujących pracownikami i innych grup
pracowników, jako wykładowca, o ile pracodawca organizujący to szkolenie uzna, że osoba ta posiada:
- zasób wiedzy,
- doświadczenie zawodowe i
- przygotowanie dydaktyczne
zapewniające właściwą realizację programu szkolenia. Pracownik ten nie może jednak prowadzić szkolenia okresowego w ramach obowiązków służby bhp, jako pracownik służby bhp, i w czasie pracy
przeznaczonym na wykonywanie zadań służby bhp.
Obowiązki służby bhp
Służba bhp pełni w zakładzie funkcje doradczą dla pracodawcy i kontrolną w zakresie bhp (art. 23711 § 1 Kodeksu pracy; dalej: kp). Szczegółowy zakres działań i uprawnienia służby bhp zostały określone § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 2 września 1997 r. w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. nr 109, poz. 704 ze zm.; dalej: rsbhp). Uprawnienia służby bhp wynikają również z innych przepisów szczegółowych, np. z rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. nr 180, poz. 1860 ze zm.; dalej: rozporządzenie szkoleniowe).
Służba bhp pełni w zakładzie funkcje doradczą dla pracodawcy i kontrolną w zakresie bhp (art. 23711 § 1 Kodeksu pracy; dalej: kp). Szczegółowy zakres działań i uprawnienia służby bhp zostały określone § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 2 września 1997 r. w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. nr 109, poz. 704 ze zm.; dalej: rsbhp). Uprawnienia służby bhp wynikają również z innych przepisów szczegółowych, np. z rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. nr 180, poz. 1860 ze zm.; dalej: rozporządzenie szkoleniowe).
Do zakresu działania służby bhp należy m.in. współpraca z właściwymi komórkami organizacyjnymi lub osobami, w szczególności w zakresie organizowania i zapewnienia odpowiedniego poziomu szkolenia w
dziedzinie bhp (§ 2 ust. 1 pkt 16 rsbhp). Natomiast samo prowadzenie szkoleń w dziedzinie bhp nie zostało
ujęte w zakresie działań służby bhp.
A zatem skoro służba bhp nie może być obciążana innymi zadaniami niż określone w rozporządzeniu o służbie bhp (§ 2 ust. 2 rsbhp), jej pracownicy nie powinni prowadzić szkoleń w dziedzinie bhp,
ponieważ nie należy to do obowiązków służbowych pracowników służby bhp.
Uwaga!
Wyjątek stanowi prowadzenie instruktażu ogólnego w ramach szkolenia wstępnego, które prowadzą:
Wyjątek stanowi prowadzenie instruktażu ogólnego w ramach szkolenia wstępnego, które prowadzą:
- pracownik służby bhp lub
- osoba wykonująca u pracodawcy zadania tej służby albo
- pracodawca, który sam wykonuje takie zadania lub
- pracownik wyznaczony przez pracodawcę
(§ 10 ust. 2 rozporządzenia szkoleniowego).
Udział służby bhp w prowadzeniu szkoleń bhp
Jeżeli u pracodawcy zatrudniającego powyżej 100 pracowników, którego obowiązkiem jest utworzenie służby bhp, pracownicy służby bhp prowadzą szkolenia okresowe bhp w czasie pracy przeznaczonym na realizację zadań służby bhp, wówczas następuje to wbrew obowiązującym przepisom - zakazowi powierzania pracownikom służby bhp innych zadań niż określone w rozporządzeniu o służbie bhp (§ 2 ust. 2 rsbhp). W trakcie normalnego czasu pracy pracownik służby bhp powinien wykonywać tylko zadania przewidziane dla służby bhp, określone w § 2 ust. 1 rsbhp.
Jeżeli u pracodawcy zatrudniającego powyżej 100 pracowników, którego obowiązkiem jest utworzenie służby bhp, pracownicy służby bhp prowadzą szkolenia okresowe bhp w czasie pracy przeznaczonym na realizację zadań służby bhp, wówczas następuje to wbrew obowiązującym przepisom - zakazowi powierzania pracownikom służby bhp innych zadań niż określone w rozporządzeniu o służbie bhp (§ 2 ust. 2 rsbhp). W trakcie normalnego czasu pracy pracownik służby bhp powinien wykonywać tylko zadania przewidziane dla służby bhp, określone w § 2 ust. 1 rsbhp.
W przypadku, gdy pracownik służby bhp zatrudniony jest w pełnym wymiarze czasu pracy i dodatkowo prowadzi szkolenia okresowe w zakresie bhp, wówczas jego udział w organizacji tych szkoleń powinien
odbywać się poza normalnym czasem pracy w ramach pracy dodatkowej, na podstawie odrębnej umowy cywilnoprawnej lub w godzinach nadliczbowych.
Natomiast gdy u pracodawcy zatrudniającego mniej niż 100 pracowników obowiązki służby bhp powierzone zostały pracownikowi zatrudnionemu przy innej pracy, nie ma przeszkód, aby w pozostałym czasie
pracy pracownik wykonywał inną pracę, w tym polegającą na organizowaniu szkoleń bhp i uczestniczeniu w nich jako wykładowca.
W opisanych wyżej przypadkach pracownicy pełniący obowiązki służby bhp mogą uczestniczyć w szkoleniach okresowych bhp jako wykładowcy. Pamiętaj jednak, że pracodawca, jako organizator szkolenia,
musi uznać, że posiadają oni zasób wiedzy, doświadczenie zawodowe i przygotowanie dydaktyczne zapewniające właściwą realizację programu szkolenia, a także odpowiedni poziom szkolenia w zakresie
zleconych zagadnień oraz tematów (§ 5 pkt 3 rozporządzenia szkoleniowego).
Natomiast u pracodawcy, który powierzył wykonywanie zadań służby bhp specjaliście spoza zakładu pracy, dopuszczalne jest zawarcie umowy cywilnoprawnej o wykonywanie zadań służby bhp w określonym wymiarze czasu, a niezależnie od tego zawarcie umowy dotyczącej organizowania i prowadzenia szkoleń bhp.
Natomiast u pracodawcy, który powierzył wykonywanie zadań służby bhp specjaliście spoza zakładu pracy, dopuszczalne jest zawarcie umowy cywilnoprawnej o wykonywanie zadań służby bhp w określonym wymiarze czasu, a niezależnie od tego zawarcie umowy dotyczącej organizowania i prowadzenia szkoleń bhp.
Marta Popławska
specjalista ds. bezpieczeństwa procesowego
specjalista ds. bezpieczeństwa procesowego
